Sunday, 19 September , 2021
امروز : یکشنبه, ۲۸ شهریور , ۱۴۰۰
شناسه خبر : 22185
  پرینتخانه » اسلایدر, سینما جریان +, سینمای ایران, نقد فیلم تاریخ انتشار : ۲۵ خرداد ۱۴۰۰ - ۱۰:۲۶ | 1319 بازدید |

بازگشت قهرمان خسته به خانه

سینما جریان | در ادامه نقد و بررسی فیلم های روز سینمای ایران، «محمد جلیلوند» در یادداشتی برای سینما جریان، درباره فیلم «خون شد» ساخته «مسعود کیمیایی» نوشته است.
بازگشت قهرمان خسته به خانه

«فیلمساز مولف» واژه‌ای است که بارها و بارها توسط اهالی سینما و منتقدان به زبان آمده و واژه‌ای آشنا برای علاقمندان هنر هفتم به حساب می‌آید. دلیل آن هم این است که کارگردان به عنوان صاحب معنوی اثر، عنصری خلاقه به حساب آمده و می‌تواند در آثار مختلفی که در ژانرهای گوناگون می‌سازد نشانه‌هایی را قرار دهد تا تسبیح وار به یکدیگر متصل شوند. این دسته از فیلمسازان به خاطر نوع نگاه و جهانی که خلق می‌کنند، بسیار اندک بوده و در برابر خیل فیلمسازان دیگر قطره‌ای بیش نیستند. در سینمای ایران هم تنها تعداد معدودی از این قبیل فیلمسازان پیدا می‌شوند که ستون‌های تاثیرگذار این سینما به حساب می‌آیند. از این نسل که در اواخر دهه چهل کارشان را آغاز کرده و فیلمسازی را کنار نگذاشته اند، «مسعود کیمیایی» همچنان در حال ساختن فیلم بوده و «خون شد» آخرین ساخته به نمایش درآمده اوست که در این روزهای کرونازده روی پرده سینماهاست.
«خون شد» ادامه منطقی همان مسیری است که کیمیایی از نیمه دهه هشتاد آغاز کرده و مؤلفه‌های آشنای سینمای پنجاه ساله‌اش را با خود دارد. او قهرمان خود را در برابر جهان سرمایه و سرمایه‌داری آن هم به شکل ناصوابش قرار داده و تقابلی جانانه را شکل می‌دهد. سکانس طولانی و پایانی فیلم‌های «حکم» و «رییس» و دنیای عجیب و غریب حاکم بر آن، بخشی از «خون شد» را رقم زده و سکانس پایانی فیلم‌اش را می‌توان کامل کننده آن دو فیلم به حساب آورد.
«فضلی» به عنوان قهرمان فیلم که تمامی خصوصیات قهرمانان تنها و زخم خورده سینمای کیمیایی را با خود دارد، پس از چند سال به خانه خود بازگشته بی آن که چیزی از دلیل این غیبت بدانیم. خانه‌ای که تنها نمای بیرونی‌اش حفظ شده و پایه‌های آن سست شده است. فصل ورود فضلی به خانه، یک افتتاحیه درخشان را رقم زده که طی آن با خانواده او و آدم‌های غایبش آشنا می‌شویم.
برخورد فضلی با آدم‌های غریبه‌ای که گوشه‌ای از خانه قدیمی را محل کسب و کار خود کرده‌اند، نخستین کنش قهرمان عمل‌گرای کیمیایی است که خانه را همچون ناموس و امن‌ترین جای جهان می‌داند. برخورد او با رفیق و شریک قدیمی‌اش در نانوایی سنگکی، بخش دیگری از شخصیت فضلی را به تماشاگر معرفی کرده و او را به سمت نقطه عطف نخست فیلمنامه سوق می‌دهد. جایی که سراغ برادرش (مرتضی) که خودخواسته به تیمارستان رفته و ماندگار شده، می‌رود. فرد عاقلی که از تنگناهای زندگی به ستوه آمده و گوشه‌ای از آسایشگاه کنج عزلت گزیده است. عزم فضلی برای رها کردن خواهری که معتاد شده و در این مسیر همه چیز خود را از دست داده، نقطه عطف میانی «خون شد» را رقم زده و داستان را وارد فاز تازه‌ای می‌کند. همان طور که سراغ خواهر دیگرش شراره رفته و او را به خانه‌ای باز می‌گرداند که دیگر شبیه گذشته‌اش نیست. همان‌طور که دیگر پدر پیرش شباهتی به پهلوان قدیم و خوشنام محله نداشته و با دستی علیل زندگی‌اش را ادامه می‌دهد.
کیمیایی در پرداخت فضلی به مانند رمان «جسدهای شیشه‌ای» عمل کرده و قهرمان خود را از دل این رمان جذاب بیرون کشیده است. در عین حال نیز شباهت‌های زیادی به قهرمان تنها و مغموم سینمای دهه پنجاه خود داشته و به نوعی «قیصر» را برای دوستداران خود تداعی می‌کند. فضلی هم پس از مدتها غیبت با ورود به خانه با معرکه‌ای مواجه می‌شود که برای راست و ریس کردن آن زمان زیادی ندارد. پس سراغ جبران رفته و سند خانه پدری را همراه با خواهرانش باز می‌گرداند. «سعید آقاخانی» هم انتخاب بسیار مناسبی برای ایفای نقش قهرمان اسطوره‌ای سینمای «مسعود کیمیایی» بوده که چند لحظه درخشان و جان‌دار را می‌سازد. درست به مانند «نسرین مقانلو» و «لیلا زارع» که به خوبی در قالب نقش‌های خود رفته و ساز ناکوکی برای ارکستر همیشگی کیمیایی نبوده‌اند.
سکانس پایانی فیلم که در مرکز تجارت جهانی میدان فردوسی می‌گذرد را می‌توان مانیفست فیلمساز برابر سرمایه‌داری غلط و نوکیسه‌گی به حساب آورد که تاثیرگذار و خوش ساخت از آب درآمده و «علیرضای‌زرین‌دست» کهنه‌کار در مقام مدیر فیلمبرداری نقش مهمی در کیفیت چشمگیر آن دارد. در این بین آنچه که تا حدی به فیلم لطمه زده، کیفیت نقش‌آفرینی بازیگران نقش‌های فرعی آن است که فرسنگ‌ها با بازی‌های خوب دیگر بازیگران «خون شد»، فاصله دارد.
«خون شد» با همه فراز و فرودها و ضعف‌ها و قوت‌ها، آخرین ساخته سینمایی فیلمسازی تاثیرگذار و جریان‌ساز در حوالی هشتاد سالگی است که همچنان عاشقانه سینما را دوست داشته و دو جور فیلم نمی‌سازد.

نویسنده : محمد جلیلوند | منبع خبر : سینما جریان
به اشتراک بگذارید
تعداد دیدگاه : ۰
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت سینما جریان در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.